Sade Yağ / Ghee yapımı

Bu sene Kurban bayramında kayınvalidemin memleketi Nazilli’ye gittik. Büyük şehirde doğmuş büyümüş bir “şehirli” olarak kurulan pazarlarda kendimi kaybettim diyebilirim. Dönüşte uzunca bir süre bize yetecek peynir, tereyağı ve incir stoğuyla döndüm :)

Nazilli'den aldığımız tereyağı lezzetli olmasının yanı sıra ayranlı diye tabir edilen yağı tam ayrıştırılmamış ve içinde oldukça süt içeren bir yağ. Bu yüzden bu yağ uzun süre dayanmaz, belirli bir süre sonra yağın içinde yer yer küfler oluşur. 

Yaklaşık 2kg kadar aldığım tereyağını nasıl saklayacağımı düşünürken sade yağ/ghee yapmaya karar verdim. Benim yola çıkış amacım tereyağının daha uzun dayanmasını sağlamaktı ancak araştırırken bulduklarım çok daha önemli sebepler verdi bana. Bir kere sağlık açısından çok faydalı olduğunu öğrendim, bir de köyden alınan tereyağları maalesef ki tahmin ettiğimden daha fazla “yabancı madde” içeriyordu detayları vermeyeceğim ama sanırım bir daha asla ve asla tereyağını eritip süzmeden kullanmam...

Sade yağ yoğurttan elde edilen bir yağdır. Tereyağından farkı, içerisindeki su ve diğer kuru maddeden tamamen ayrıştırılmasındadır. Tereyağı yaklaşık %80 yağ ihtiva ederken, sade yağ %99.5 süt yağıdır. Bu özellik sade yağın dayanıklılığını arttırmaktadır. 

İnternette araştırırken bulduğum bilgilere göre  Sade Yağın Faydaları şöyleymiş,

·        Besleyici ve doku yenileyicidir.

·        Hazmı düzenler, biyo-emilimi ve biyo-yararlanımı arttırır. 

·        Bağ dokuyu yağlayıcıdır. 

·        Kemik iliğini ve sinir dokusunu geliştirir ve korur.

·        Gebeliği destekler.

·        Zekayı ve tüm zihinsel fonksiyonları geliştirir.

·        Karaciğer Fonksiyonlarını destekler.

·        Bağırsaklar ve Bağ Dokudaki Enzim Fonksiyonu arttırır. 

·        Kan ve Plazmadaki tıkanıklığı önler.

·        Raf ömrü sınırsızdır.

·        Yüksek ısıya dayanıklıdır. ( 240° C’e kadar)

Sade yağın yapımı;



Tereyağını tabanı kalın bir tencereye alıp ocağın en küçük ateşine koyun. Ben 2 Kg tereyağını biraz parçalayarak koydum.

Tereyağını tamamen eridikten sonra ocaktan alın. Üzerinde biriken köpüğü bir kaşık ya da süzgeç yardımıyla toplayıp dökün. Daha sonra erimiş tereyağına 2 su bardağı soğuk su ekleyip karıştırın.
Ve dolaba kaldırın.















Bu karışım bekledikçe yağ yukarı çıkıyor ve ayranlı kısmı dibe çöküyor. Ben yağı tencereyle birlikte buzdolabına kaldırdım. Ayranlı suyun üzerinde biriken tereyağı donduktan sonra dolaptan çıkardım ve bir bir köşesinden delik açıp ayranlı kısmı döktüm. Aynı işlemi 3 defa yaptım ve sulu kısımdan tamamen ayrılmış saf süt yağı elde ettim. 2 ayrı kavanoza böldüm ve buzdolabına kullanıma hazır şekilde yerleştirdim.








Bu ayrıştırma işlemini su eklemeden de yapabilirsiniz. Devletsah  tarifi benim uyguladığımdan biraz daha farklı, su kullanmadığı için ayranlı kısmı dökmek yerine değerlendirmiş bu tarif de uygulanabilir. 


Afiyet olsun! 

Gurme Bebek

Çocuklarımızı sağlıklı beslemede en büyük yardımcılarımızdan Gurmebebek geçtiğimiz günlerde bir anne-blogger etkinliği düzenledi. Hafta içi olmasına rağmen öğle arasında fırsat bulup biraz geç de olsa etkinliğin bir kısmına katılma şansım oldu.  Etkinliğin uzman konuğu Kağıthane Devlet Hastanesi Başhekimi ve Çocuk Hastalıkları Uzmanı Gülsen Meral çok güzel bilgiler paylaştı. 

Etkinliğe adımı attığım anda ilk duyduğum cümle “Mükemmel yemek yapmak iyi anne olmak değildir!” Burdan yola çıkarak "Mükemmel yemek yapamayan da kötü anne değildir" di mi diye sormak istedim ama kendimi engelledim pek tabi ki :)

Kuzey’i büyütürken en az karşılaştığım sorun yeme sorunu, hemen hemen hiç olmadı diyebilirim.  Tabi ki her sebzeyi yemiyor baya yemek seçiyor ama bamya, fasülye, tüm bakliyatlar, bezelye, çok uğraşla semizotu yiyor bunun yanında et, köfte,tavuk ve balık en sevdikleri tabi pilav ve makarna taptığı yemekler :) Bunun yanı sıra atıştırmalık olarak fındık, badem, ceviz, kuru üzüm, kuru incir, kuru kayısı da pek sever. Bu zamana kadar çalışan ve uyku sorunuyla boğuşan bir anne olarak nasılsa çok yemek seçmiyor diyerek yedikleri ile idare ettim. İşin gerçeği aman lahana çok faydalıymış hemen yapayım, aman enginarda muhakkak yesin, allahım bu çocuk brokoli yemiyor diye kendimi paralayacak vaktim olmadığından kendimi mutsuz etmek yerine yedikleriyle yetinmeyi seçtim. Ama artık neredeyse 4 yaşına geliyor ve yavaş yavaş yeme alışkanlıkları iyice oturuyor. Farkındayım ki diğer sebzeleri hayatımıza soktum soktum yoksa çok geç olacak. Etkinlikte sevgili Gurme Anne Seda’nın yaptığı pırasalı köfteyi yiyince bayıldım -ki ben de maalesef çok sebze seçen doğru dürüst hiçbir sebzeyi yemeyen biriyim. Bu köftelere bayıldım ve birazda üzüldüm bu zamana kadar keşke bunu keşfedip pişirseydim bugün Kuzey pırasa da yiyor olabilirdi diye... Malum annelik hep kendini suçlu hissetme hali.

Gelelim etkinlikte tuttuğum notlarıma,

• Çocukların öksürmesine izin verilmeli, öksürük hemen mudahale edip kesilmemeli. İlk 5 yaşa kadar SU en önemli öksürük şurubudur
• Çocuğun burnunun açık tutulması çok önemlidir öksürüğü kesmede ciddi fark yaratır ayrıca ortam ısısının 20 derecenin altında tutulması da iyi gelir
• Çocukların hastayken neye ihtiyacı olduğunu bilmek önemlidir. Çocuklar protein ağırlıklı beslenmeli ve bol sıvı almalıdır
• Çocukların her türlü yağa ihtiyacı vardır, tereyağı, zeytinyağı, mısır yağı, çiçek yağı hepsinin ayrı ayrı faydaları vardır. Özellikle 2 yaşına kadar çocuğun yağ tüketimini kısmamak gerek ancak yağlar çok pişmeyecek yemek piştikten sonra üzerine eklenecek.
• Eğer çocuğunuz balık yemiyorsa hayatın sonu değil günde 3-4 ceviz yemesi açığı kapamada çok faydalıdır
• İlla balıkyağı gibi takviyelere gereksinim yok gıda yoluyla takviye çok mümkün
• Çocukları yedirirken porsiyonları çok abartmanın hiç gereği yok 3 yaşında bir çocuk için 2 köfte hadi bilemediniz 3 köfte çocuğun et ihtiyacı için yeterli.
• Yoğurt ve peynir gibi fermante olmuş ürünler SÜT’e nazaran daha faydalı
• Pırasa piştikten sonra aynı gün tüketilmeli çünkü durdukça nitrat birikmesi oluşur
• Yemeklerde deniz tuzu, tam bugday unu kullanmak çok önemli
• Özellikle bizim gibi sürekli sağlık sorunu yaşayan çocukların beslenmesi diğerlerine göre 2 kat daha önem taşır
• Kurufasülye pilav çok önemli bir yemek yiyin çocuklara yedirin :)
• Çocuklara fazla olmamak şartıyla kalsiyum desteği verilebilir tabiki doktor tavsiyesiyle

Bunların dışında doktorumuzun söylediği çok güzel bir şey daha var “çocuğa sürekli bir şeyi yeme demek aslında onu ye demektir”. İnsan bu cümleyi duyunca bir duruyor ve "ama dur demeden nasıl alacağız önünü?" diye düşünmeden edemiyor. Eğer çocuğu sağlık besleyim derken her türlü hazır gıdadan yasaklamak yoluyla uzak tutarsak o çocuk ileride muhakkak gizliden gizliye onları yiyecektir diyor. Ve anlatıyor; kendi çocuğuna bir toplantı sırasında çok istediği için kola vermiş. Eşi çok karşı çıkmış ama Gülsen hanım diyor ki çocuk yetiştirmek satranç oynamak gibi ileriki hamleleri düşünmek zorundasınız. Kola istediği için çırpınan ve ortalığı birbirine katan çocuğa sonunda yenilip o kolayı vereceğinizi biliyorsanız başında verin o anki krizi geçiştirin sonrasında mücadeleyi verin. Bu mantık benim mantığımla çok örtüşüyor ben de çikolata yemesine ayda 2 kere cips yemesine izin veriyorum tatlarını biliyor canı çok istediğinde yiyebileceğini biliyor ama onların zararlı olduğunu çok yerse kendisine zarar vereceğini de biliyor. Bakkala girdiğimizde anne bugün cips alabilir miyim diye sorduğunda hayır oğlum daha zamanı gelmedi dediğimde tamam diyip tutturmuyor. Çünkü gerçekten biliyor ki ben onun o cipsi yemesine “zamanı geldiğinde” izin vereceğim.

Etkinlikte tadına baktığımız ve hepsini ayrı ayrı çok beğendiğim sağlıklı yiyeceklerin listesi aşağıda muhakkak deneyin çocuğunuz da siz de çok seveceksiniz,

Gerçekten haftasonu ilk iş olarak deneyeceğim pırasa köftesi şahaneydi tekrar yapanın ellerine sağlık :) İşte tarif

Yufkadan kıtır kıtır hazırlanmış Esra Sert yapımı anne cipsi :) Ben krem peynirlisini de deneyeceğim belki üzerine biraz da susam yakışır :) İste tarif

Avakado içerdiği yağ bakımından çok zengin bir besinmiş, yağ molekülleri anne sütüne de benzerlik gösterirmiş hiç bilmiyordum yediğimiz anne cipsinin batırılacağı çok güzel de bir sos yapmışlar; işte tarif

Poğaçanın da tadına baktım yumuşacık ve çok lezzetliydi, işte tarif

Hurmalı toplar bana uzak duruyordu ve sohbete daldığımdan tadlarına bakamadığım için çok üzgünüm ama eminim çok güzeldir malum hurma besin değeri çok kuvvetli bir yiyecek bunu da en yakında deneyeceğim; işte tarif

Gurme Anne Esra anne cipsini anlatıyor :)

Bir sonraki etkinlikte Gurme Bebeklikten mezun olanlar için Gurme Sıpa önlüğü istiyoruz :)